Government Bondsની ટેક્સ છૂટ માટે Form 173A ફરજિયાત: CBDTનો નવો નિયમ કોને લાગુ પડશે

Government Bonds: સરકારી બોન્ડમાં રોકાણ કર્યું હોય એટલે તેના વ્યાજ અને વેચાણના નફા પર આપમેળે ટેક્સ છૂટ મળી જાય એવું નથી. છૂટ માટે કાયદામાં નિર્ધારિત પાત્રતા પૂરી કરવી પડે છે. હવે આવી ચોક્કસ છૂટનો દાવો કરતા પાત્ર કરદાતાઓ માટે માહિતી રજૂ કરવાની નવી પ્રક્રિયા નક્કી કરવામાં આવી છે. સેન્ટ્રલ બોર્ડ ઑફ ડાયરેક્ટ ટેક્સિસ—CBDTએ 19 ઑક્ટોબર 2026ના રોજ Income-tax (Seventh Amendment) Rules, 2026 જાહેર કર્યા છે. તેના દ્વારા Income-tax Rules, 2026માં Rule 281A અને Form No. 173A ઉમેરવામાં આવ્યા છે. આ ફેરફાર Income-tax Act, 2025ના Schedule IVની ટેબલમાં દર્શાવાયેલી Entry 13D અને 13E હેઠળ Government Securitiesમાંથી મળતા વ્યાજ અને કેપિટલ ગેઇન્સ પર ટેક્સ છૂટનો દાવો કરવાની માહિતી પ્રક્રિયા સાથે જોડાયેલો છે.

Form 173Aમાં કઈ માહિતી આપવી પડશે?

વિગતો અનુસાર, ફોર્મમાં કરદાતાનું નામ, રહેઠાણનો દેશ, PAN અને Tax Identification Number—TIN જેવી ઓળખ તથા કરસંબંધિત માહિતી આપવાની રહેશે. લાગુ પડતું હોય ત્યાં Foreign Portfolio Investor—FPI અથવા Foreign Institutional Investor—FIIનો રજિસ્ટ્રેશન નંબર પણ દર્શાવવો પડશે. Government Securities સંબંધિત વિભાગમાં ISIN, એટલે કે સિક્યોરિટીની વિશિષ્ટ ઓળખ સંખ્યા, સિક્યોરિટીનો પ્રકાર, ખરીદી અને વેચાણની કિંમત, પ્રાપ્ત વ્યાજ અને કેપિટલ ગેઇન્સની માહિતી આપવાની રહેશે. સરળ ભાષામાં સમજીએ તો, પાત્ર કરદાતાએ કઈ સરકારી સિક્યોરિટીમાં રોકાણ કર્યું, તેની ખરીદ-વેચાણની વિગતો શું છે અને તેમાંથી કેટલી આવક થઈ છે તે જણાવવાનું રહેશે.

શું દરેક Government Bond રોકાણકારને છૂટ મળશે?

ના. આ નોટિફિકેશન નવી સર્વસામાન્ય ટેક્સ છૂટ જાહેર કરતું નથી. તે Schedule IVની Entry 13D અને 13E હેઠળ પહેલેથી નિર્ધારિત પાત્રતા ધરાવતા કરદાતાઓ માટે માહિતી રજૂ કરવાની પ્રક્રિયા નક્કી કરે છે. આથી, માત્ર સરકારી બોન્ડમાં રોકાણ કરેલું હોય અથવા Form 173A ભરવામાં આવે એટલા આધારે દરેક રોકાણકાર ટેક્સ છૂટ માટે પાત્ર બની જતો નથી. સંબંધિત અહેવાલ અનુસાર, Entry 13D નિર્ધારિત વિદેશી સંસ્થાકીય રોકાણકારો અને Entry 13E Bank for International Settlements—BISને આવરી લે છે. તેથી તમામ સંસ્થાકીય રોકાણકારોને આ લાભ લાગુ પડે એવું પણ માનવું નહીં.

રોકાણકારો માટે શું બદલાશે?

આ સુધારાથી સંબંધિત પાત્ર રોકાણકારોએ ટેક્સ છૂટનો દાવો કરતી વખતે Form 173A મુજબની માહિતી તૈયાર રાખવી પડશે. રોકાણ, ખરીદ-વેચાણ, વ્યાજ અને કેપિટલ ગેઇન્સના રેકોર્ડનું મહત્વ વધશે. મુખ્ય ફેરફાર છૂટના લાભાર્થીઓનો વ્યાપ વધારવાનો નહીં, પરંતુ નિર્ધારિત છૂટ મેળવવા માટે જરૂરી માહિતી રજૂ કરવાની પ્રક્રિયાને સ્પષ્ટ કરવાનો છે.

આ પણ વાંચો: કેન્દ્રનું નેટ ડાયરેક્ટ ટેક્સ કલેક્શન 13.21% વધી ₹13.38 લાખ કરોડ, રિફંડમાં 24.22%નો વધારો

આ પણ જુઓ:

Watch onYouTube