IPOમાં રેકોર્ડ તેજી: Nifty 14% તૂટ્યો છતાં નવ મહિનામાં $12.5 અબજનું ભંડોળ એકત્ર

ભારતીય શેરબજારમાં નબળા વળતર છતાં IPO બજારે ભંડોળ એકત્રીકરણમાં રેકોર્ડ બનાવ્યો છે. મોટા ઇશ્યૂ અને સ્થાનિક રોકાણકારોની માંગે તેજીને ટેકો આપ્યો છે. જોકે, સપ્ટેમ્બરમાં એકત્ર થયેલા ભંડોળનો લગભગ ત્રણ-ચતુર્થાંશ હિસ્સો OFSનો રહ્યો અને લિસ્ટિંગ પ્રીમિયમમાં પણ ઘટાડો નોંધાયો છે.

ભારતીય શેરબજારમાં ઘટાડા વચ્ચે પણ પ્રાઇમરી માર્કેટમાં ભંડોળ એકત્રીકરણની ગતિ મજબૂત રહી છે. LSEGના આંકડા અનુસાર, ભારતીય કંપનીઓએ જાન્યુઆરીથી સપ્ટેમ્બર 2026 દરમિયાન ઇનિશિયલ પબ્લિક ઑફરિંગ્સ—IPO દ્વારા રેકોર્ડ 12.5 અબજ ડોલર એકત્ર કર્યા હતા. 1980થી ઉપલબ્ધ રેકોર્ડ મુજબ જાન્યુઆરી–સપ્ટેમ્બરના ગાળામાં આ સૌથી વધુ ભંડોળ એકત્રીકરણ છે. આ જ સમયગાળામાં Nifty 50માં આશરે 14%નો ઘટાડો થયો હતો. આમ, સેકન્ડરી માર્કેટના નબળા પ્રદર્શન વચ્ચે નવા ઇશ્યૂ માટે રોકાણકારોની માંગ ટકી રહી હતી.

IPO ઓછા, પરંતુ ઇશ્યૂ મોટા

પ્રથમ નવ મહિનામાં IPOની સંખ્યા વાર્ષિક ધોરણે 17.9% ઘટીને 220 થઈ હતી, જે અગાઉના વર્ષના સમાન ગાળામાં 268 હતી. જોકે, IPO દ્વારા એકત્ર થયેલું ભંડોળ 11.3% વધ્યું હતું. સરેરાશ ઇશ્યૂ સાઇઝ અગાઉના આશરે 4.2 કરોડ ડોલરથી વધીને 5.7 કરોડ ડોલર થઈ હતી. એટલે ઓછી સંખ્યામાં આવેલા મોટા ઇશ્યૂએ કુલ ભંડોળ એકત્રીકરણને ઊંચા સ્તરે પહોંચાડ્યું હતું. NSEના 2.36 અબજ ડોલર, SBI Funds Managementના 1.02 અબજ ડોલર અને Manipal Healthના 97 કરોડ ડોલરના ત્રણ મોટા ઇશ્યૂનો કુલ IPO ભંડોળમાં લગભગ 35% હિસ્સો રહ્યો હતો.

સપ્ટેમ્બરમાં ₹39,380 કરોડના ઇશ્યૂ

મીડિયા અહેવાલ અનુસાર, સપ્ટેમ્બરમાં 34 મેઇનબોર્ડ IPO દ્વારા ₹39,380 કરોડ એકત્ર થયા હતા. વર્ષ 2026માં કોઈ એક મહિનામાં આ સૌથી વધુ ભંડોળ એકત્રીકરણ હતું. જોકે, આ રકમનો લગભગ ત્રણ-ચતુર્થાંશ હિસ્સો ઑફર ફોર સેલ—OFSનો હતો. એટલે મોટાભાગનું ભંડોળ કંપનીઓને મળવાને બદલે પોતાના શેર વેચનારા હાલના શેરધારકો પાસે ગયું હતું. આથી IPOનું કુલ કદ અને કંપનીને વ્યવસાયના વિસ્તરણ માટે મળતી નવી મૂડી વચ્ચેનો તફાવત મહત્વનો બને છે.

સ્થાનિક માંગે ટેકો આપ્યો, લિસ્ટિંગ નફો ઘટ્યો

જાન્યુઆરી–સપ્ટેમ્બર દરમિયાન વિદેશી પોર્ટફોલિયો રોકાણકારોએ ભારતીય શેરોમાં અંદાજે ₹2.7 લાખ કરોડથી ₹3 લાખ કરોડનું વેચાણ કર્યું હોવા છતાં સ્થાનિક રોકાણકારોની લિક્વિડિટીએ IPO બજારને ટેકો આપ્યો હતો. પરંતુ લિસ્ટિંગ નફામાં નરમાઈ જોવા મળી છે. સરેરાશ લિસ્ટિંગ પ્રીમિયમ ઓગસ્ટના 24.4%થી ઘટીને સપ્ટેમ્બરમાં 15.1% થયું હતું. મધ્યક એટલે કે મિડિયન લિસ્ટિંગ પ્રીમિયમ પણ 21.3%થી ઘટીને 5.9% રહ્યું હતું.

વ્યાપક ઇક્વિટી ભંડોળ એકત્રીકરણમાં ઘટાડો

IPOમાં રેકોર્ડ છતાં ફોલો-ઑન ઑફરિંગ્સ અને બ્લોક સેલ્સ સહિત કુલ ઇક્વિટી કેપિટલ માર્કેટ ભંડોળ એકત્રીકરણ વાર્ષિક ધોરણે 1.7% ઘટીને 40.8 અબજ ડોલર રહ્યું હતું. આ ત્રણ વર્ષનું સૌથી નીચું સ્તર હતું. ઇક્વિટી અન્ડરરાઇટિંગ ફી પણ 9% ઘટીને 41.56 કરોડ ડોલર થઈ હતી. બીજી તરફ, મર્જર અને એક્વિઝિશન સંબંધિત સલાહકાર પ્રવૃત્તિમાં મજબૂતીથી કુલ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કિંગ ફી 2% વધીને રેકોર્ડ 1.1 અબજ ડોલર પહોંચી હતી. હવે 130થી વધુ કંપનીઓ પાસે SEBIની IPO મંજૂરી હોવાથી આગામી મહિનાઓમાં નવા ઇશ્યૂનો પ્રવાહ ચાલુ રહી શકે છે. નબળા બજાર વળતર અને ઘટતા લિસ્ટિંગ પ્રીમિયમ વચ્ચે સ્થાનિક રોકાણકારોની માંગ કેટલો ટેકો આપે છે તે મહત્વનું રહેશે.

આ પણ વાંચો: TCSના Q2 પરિણામો બાદ શેર 4% ઊછળ્યો, અમેરિકાના H1B Visa અંગેનાં નિર્ણય છતાં IT સેક્ટરમાં તેજી

આ પણ જુઓ:

Watch onYouTube