Silver Price Crash: રેકોર્ડ ઊંચાઈથી ₹2.20 લાખ સસ્તી થઈ ચાંદી! જાણો ઘટાડાના 5 મોટા કારણો
જાન્યુઆરીમાં રેકોર્ડ ઊંચાઈએ પહોંચ્યા બાદ ચાંદીના ભાવમાં મોટો ઘટાડો નોંધાયો છે. ભારતમાં ચાંદી તેની ટોચથી ₹2.20 લાખ પ્રતિ કિલો સસ્તી થઈ છે. મજબૂત ડોલર, અમેરિકામાં વ્યાજદર વધવાની શક્યતા અને ઔદ્યોગિક માંગ અંગેની ચિંતાઓ સહિત પાંચ મુખ્ય કારણો ચાંદીના ભાવ પર દબાણ વધારી રહ્યાં છે.

Silver Price Crash: વર્ષના પ્રારંભમાં રેકોર્ડ ઊંચાઈએ પહોંચેલી ચાંદી હવે ભારે ઘટાડાનો સામનો કરી રહી છે. જાન્યુઆરીમાં ચાંદીના ભાવ જે ઊંચાઈએ પહોંચ્યા હતા, ત્યાંથી અત્યાર સુધીમાં ભારતમાં પ્રતિ કિલો ₹2.20 લાખથી વધુનો ઘટાડો નોંધાયો છે. એટલે કે ચાંદી તેની ટોચથી 57%થી વધુ સસ્તી થઈ ગઈ છે. આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં પણ ચાંદીના ભાવ એક વર્ષના નીચલા સ્તરે પહોંચી ગયા છે. અમેરિકન ડોલરની મજબૂતાઈ, વ્યાજદર વધવાની શક્યતા અને ઔદ્યોગિક માંગ અંગેની ચિંતાઓએ ચાંદી પર દબાણ વધાર્યું છે. ત્યારે સવાલ એ છે કે ચાંદીના ભાવ આટલા ઝડપથી કેમ ઘટી રહ્યા છે અને આ ઘટાડા પાછળ કયા પાંચ મોટા કારણો જવાબદાર છે?
ચાંદીના ભાવમાં મોટો કડાકો, ટોચથી ₹2.20 લાખનો ઘટાડો
ભારતીય કોમોડિટી બજારમાં ચાંદીના ભાવમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. MCXના આપેલા આંકડા મુજબ, 29 જાન્યુઆરીએ ચાંદીનો ભાવ પ્રતિ કિલો ₹3,84,632ની રેકોર્ડ ઊંચી સપાટીએ પહોંચ્યો હતો. જોકે, ત્યારબાદ ચાંદીના ભાવમાં સતત ઘટાડો થયો છે. બુધવાર, 18 નવેમ્બરે ચાંદીનો ભાવ ₹1,64,522 પ્રતિ કિલો પર ખુલ્યો હતો. આમ, જાન્યુઆરીના રેકોર્ડ સ્તરની સરખામણીએ ચાંદી પ્રતિ કિલો ₹2,20,110 સસ્તી થઈ છે. ટકાવારીની દૃષ્ટિએ આ ઘટાડો 57%થી વધુ થાય છે. ચાંદીના ભાવમાં આવેલા આ મોટા ઘટાડાને કારણે રોકાણકારોની નજર હવે આંતરરાષ્ટ્રીય બજાર અને અમેરિકાની નાણાકીય નીતિ પર કેન્દ્રિત થઈ છે.
આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં પણ ચાંદીના ભાવ 62% ઘટ્યા
ચાંદીના ભાવમાં ઘટાડો માત્ર ભારતીય બજાર પૂરતો મર્યાદિત નથી. આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં પણ આ કિંમતી ધાતુની કિંમતમાં મોટો ઘટાડો નોંધાયો છે. 29 જાન્યુઆરીએ આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ચાંદીનો ભાવ લગભગ $121 પ્રતિ ઔંસ હતો. પરંતુ બુધવારે તે ઘટીને લગભગ $46 પ્રતિ ઔંસ થઈ ગયો હતો. આમ, વૈશ્વિક બજારમાં ચાંદી તેની રેકોર્ડ ઊંચાઈથી લગભગ $75 પ્રતિ ઔંસ એટલે કે 62% જેટલી સસ્તી થઈ છે. છેલ્લા એક મહિનામાં જ ચાંદીના આંતરરાષ્ટ્રીય ભાવમાં લગભગ 20%નો ઘટાડો થયો છે. તેની કિંમત એક વર્ષના નીચલા સ્તરે પહોંચી ગઈ છે.

ચાંદીના ભાવમાં ઘટાડા પાછળ આ 5 મોટા કારણો
ચાંદીના ભાવમાં આવેલા તીવ્ર ઘટાડા પાછળ એક નહીં, પરંતુ અનેક પરિબળો જવાબદાર છે. ખાસ કરીને અમેરિકન અર્થતંત્ર, ડોલરની મજબૂતાઈ અને ઔદ્યોગિક ક્ષેત્રમાં ચાંદીની માંગ અંગેની ચિંતાઓ ભાવ પર દબાણ વધારી રહી છે.
1. અમેરિકન ડોલરની મજબૂતાઈથી ચાંદી પર દબાણ
ચાંદીના ભાવમાં ઘટાડાનું એક મુખ્ય કારણ અમેરિકન ડોલરની સતત વધી રહેલી મજબૂતાઈ છે. બુધવારે અમેરિકન ડોલર ઇન્ડેક્સ 103.6ની આસપાસ પહોંચ્યો હતો. આ એપ્રિલ 2025 પછીનું તેનું સૌથી ઊંચું સ્તર છે. આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ચાંદીનો વેપાર મુખ્યત્વે ડોલરમાં થાય છે. તેથી ડોલર મજબૂત થાય ત્યારે અન્ય દેશોના ખરીદદારો માટે ચાંદી ખરીદવી મોંઘી બને છે. તેની અસર ચાંદીની માંગ પર પડે છે અને ભાવ પર દબાણ વધે છે.
2. અમેરિકામાં વ્યાજદર વધવાની શક્યતા
ચાંદીના ભાવમાં ઘટાડાનું બીજું મહત્વનું કારણ અમેરિકામાં વ્યાજદર વધવાની શક્યતા છે. અમેરિકન ફેડરલ રિઝર્વ મોંઘવારીને નિયંત્રણમાં રાખવા માટે વ્યાજદરમાં વધુ વધારો કરી શકે તેવી ચિંતા બજારમાં જોવા મળી રહી છે. આપેલી માહિતી મુજબ, ડિસેમ્બરમાં ફેડરલ રિઝર્વ દ્વારા વ્યાજદરમાં 0.25%નો વધારો કરવામાં આવે તેવી શક્યતા 96.7% દર્શાવવામાં આવી રહી છે. વ્યાજદર વધવાની શક્યતાને કારણે રોકાણકારો ચાંદી જેવી કિંમતી ધાતુઓમાંથી રોકાણ ઘટાડીને વ્યાજ આપતા વિકલ્પો તરફ વળી રહ્યા છે. તેના કારણે પણ ચાંદીના ભાવ પર દબાણ વધી રહ્યું છે.
3. અમેરિકન બોન્ડ વધુ આકર્ષક બન્યા
અમેરિકાના સરકારી બોન્ડ પર મળતું વળતર પણ ચાંદીના ભાવને અસર કરી રહ્યું છે. અમેરિકાના 10 વર્ષના ટ્રેઝરી બોન્ડનું યીલ્ડ 5%થી ઉપર છે. તેના કારણે રોકાણકારો માટે બોન્ડમાં રોકાણ વધુ આકર્ષક બની રહ્યું છે. ચાંદીમાં રોકાણ કરવાથી વ્યાજની આવક મળતી નથી. તેની સામે બોન્ડ રોકાણકારોને વ્યાજ આધારિત વળતર આપે છે. આથી ઊંચા બોન્ડ યીલ્ડની સ્થિતિમાં કેટલાક રોકાણકારો ચાંદીની જગ્યાએ બોન્ડ જેવા વિકલ્પોને પસંદ કરી રહ્યા છે. આ પરિબળ ચાંદીની માંગ અને કિંમત બંને પર અસર કરી રહ્યું છે.
4. અમેરિકામાં મોંઘવારી અંગે વધતી ચિંતા
અમેરિકામાં મોંઘવારીને લઈને અનિશ્ચિતતા યથાવત્ છે. ફેડરલ રિઝર્વના અધિકારીઓએ મોંઘવારીને નિયંત્રણમાં લેવા માટે વ્યાજદરમાં વધુ વધારો કરવાની જરૂર પડી શકે તેવા સંકેતો આપ્યા છે. આ સંકેતોને કારણે બજારમાં એવી ચિંતા વધી રહી છે કે અમેરિકામાં ઊંચા વ્યાજદરનો સમયગાળો લાંબો ચાલી શકે છે. જો વ્યાજદર લાંબા સમય સુધી ઊંચા રહે તો વ્યાજ ન આપતી ચાંદી જેવી કિંમતી ધાતુઓમાં રોકાણનું આકર્ષણ ઘટી શકે છે. આ કારણથી પણ ચાંદીના ભાવમાં ઘટાડાનું દબાણ જોવા મળી રહ્યું છે.
5. સોલાર ઉદ્યોગમાં ચાંદીની માંગ ઘટવાની ચિંતા
ચાંદી માત્ર ઘરેણાં અથવા રોકાણ માટે જ ઉપયોગમાં લેવાતી ધાતુ નથી. સોલાર પેનલ સહિત અનેક ઔદ્યોગિક ક્ષેત્રોમાં પણ તેનો ઉપયોગ થાય છે. જોકે, ચાંદીના ઊંચા ભાવને કારણે સોલાર પેનલ ઉત્પાદકો તેનો વપરાશ ઘટાડવા અને અન્ય વિકલ્પો અપનાવવાના પ્રયાસ કરી રહ્યા છે. જો સોલાર ઉદ્યોગમાં ચાંદીનો વપરાશ ઘટે તો તેની ઔદ્યોગિક માંગ પર અસર પડી શકે છે. આ શક્યતાને કારણે ચાંદીના ભાવ અંગે બજારમાં ચિંતા વધી છે. ઔદ્યોગિક માંગનું આ પરિબળ પણ ચાંદીના ભાવમાં ઘટાડા માટે જવાબદાર માનવામાં આવી રહ્યું છે.
કાચા તેલના ભાવમાં 15% ઘટાડો, છતાં ચાંદીને રાહત નહીં
ચાંદીની સાથે આંતરરાષ્ટ્રીય કોમોડિટી બજારમાં કાચા તેલના ભાવમાં પણ ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. છેલ્લા એક મહિનામાં કાચા તેલની કિંમત લગભગ 15% ઘટી છે. બુધવારે બ્રેન્ટ ક્રૂડનો ભાવ પ્રતિ બેરલ $93થી નીચે આવી ગયો હતો. સામાન્ય રીતે કાચા તેલના ભાવ ઘટવાથી મોંઘવારી અંગેનું દબાણ ઓછું થવાની શક્યતા રહે છે. પરંતુ આ વખતે તેલના ભાવમાં ઘટાડો થવા છતાં ચાંદીને તેનો ખાસ ફાયદો થયો નથી. ચાંદીના આંતરરાષ્ટ્રીય ભાવ એક વર્ષના નીચલા સ્તરની આસપાસ યથાવત્ છે. ડોલરની મજબૂતાઈ અને અમેરિકામાં વ્યાજદર અંગેની ચિંતા હજુ પણ તેના ભાવ પર અસર કરી રહી છે.
ચાંદી 57% તૂટી, છતાં ભારતીય રોકાણકારોને 7% નફો કેવી રીતે?
ચાંદીના ભાવમાં મોટો ઘટાડો થયો હોવા છતાં ભારતીય અને આંતરરાષ્ટ્રીય રોકાણકારોના વળતરમાં તફાવત જોવા મળી રહ્યો છે. આપેલી માહિતી મુજબ, ડોલરના આધારે ચાંદીનું એક વર્ષનું વળતર લગભગ 10% નકારાત્મક છે. બીજી તરફ, ભારતીય રોકાણકારો માટે એક વર્ષનું વળતર હજુ પણ લગભગ 7% સકારાત્મક છે. આ તફાવત પાછળ બે મુખ્ય કારણો જવાબદાર છે. પ્રથમ, અમેરિકન ડોલરની સામે ભારતીય રૂપિયો નબળો પડ્યો છે. બીજું, મે મહિનામાં ચાંદી પરની આયાત ડ્યુટીમાં 9%નો વધારો કરવામાં આવ્યો હતો. આ બંને પરિબળોને કારણે આંતરરાષ્ટ્રીય બજારની સરખામણીએ ભારતમાં ચાંદીના ભાવ અને રોકાણકારોના વળતરમાં તફાવત જોવા મળી રહ્યો છે.
ચાંદીના ભાવમાં હવે રિકવરી આવશે કે ઘટાડો ચાલુ રહેશે?
ચાંદીના ભાવમાં મોટા ઘટાડા બાદ હવે રોકાણકારોની નજર તેના આગામી વલણ પર છે. હાલમાં અમેરિકન ડોલરની મજબૂતાઈ, ઊંચા બોન્ડ યીલ્ડ અને વ્યાજદર વધવાની શક્યતા ચાંદી માટે મુખ્ય પડકારો છે. આ પરિબળોમાં રાહત ન મળે ત્યાં સુધી ચાંદીના ભાવમાં મજબૂત રિકવરીનો સ્પષ્ટ સંકેત દેખાતો નથી. આ ઉપરાંત સોલાર ઉદ્યોગ સહિત અન્ય ઔદ્યોગિક ક્ષેત્રોમાં ચાંદીની માંગ કેવી રહે છે તે પણ આગામી સમયમાં મહત્વનું પરિબળ બની શકે છે.
આ પણ વાંચોઃ સોના-ચાંદીના ભાવમાં મોટો કડાકો: રેકોર્ડ હાઈ લેવલથી ₹60,000 સસ્તું થયું સોનું, જાણો નવા રેટ
આ પણ જુઓ
Disclaimer - અહીં આપવામાં આવેલી માહિતી માત્ર જાણકારી અને શૈક્ષણિક હેતુ માટે છે. તેને કોઈપણ શેર, સિક્યોરિટી અથવા નાણાકીય પ્રોડક્ટ ખરીદવા કે વેચવાની સલાહ અથવા ભલામણ તરીકે ન ગણવી. રોકાણ બજારના જોખમોને આધીન છે. કોઈપણ રોકાણ અથવા નાણાકીય નિર્ણય લેતા પહેલાં તમારી નાણાકીય સ્થિતિ, રોકાણના હેતુ અને જોખમ લેવાની ક્ષમતાનું મૂલ્યાંકન કરો અને અધિકૃત નાણાકીય સલાહકારની સલાહ લો.
Also Read

સોના-ચાંદીના ભાવમાં મોટો કડાકો: રેકોર્ડ હાઈ લેવલથી ₹60,000 સસ્તું થયું સોનું, જાણો નવા રેટ

લગ્નની મોસમમાં જૂનું સોનું એક્સચેન્જ કરવું કે ઓગાળીને નવા દાગીના બનાવવા? જાણો ખર્ચનો ફરક

Bullion: MCX પર સોનામાં ગાબડું, 1.31 લાખ પર ખૂલ્યુ અને ચાંદી પણ લગભગ ત્રણ ટકા ઘટી

ચાંદી ખરીદવાની સુવર્ણ તક! જાન્યુઆરીના રેકોર્ડ હાઈ કરતા ₹2.50 લાખ ઓછા ભાવે મળી રહી છે ચાંદી

અખાતમાં યુદ્ધ અને ઊંચાં નૂરભાડાં છતાં ભારતીય ચોખાની નિકાસ 4.6% વધીને 6.81 અબજ ડોલર

ખાદ્ય તેલની આયાતમાં જોરદાર ઉછાળો! ખર્ચ પહેલીવાર ₹2 લાખ કરોડને પાર

શિયાળુ વાવેતર કરતા ખેડૂતો માટે અગત્યની ગાઈડલાઈન: બિયારણ-ખાતર ખરીદતા પહેલા આ નિયમો જાણો





