હાઉસિંગ સેક્ટરમાં છેલ્લા નવ મહિનામાં સંસ્થાકીય રોકાણમાં 39 ટકાનો ઘટાડોઃ કોલિયર્સ

નવી દિલ્હીઃ કોલિયર્સના જણાવ્યા અનુસાર, આ વર્ષે જાન્યુઆરી-સપ્ટેમ્બર દરમિયાન રહેણાંક ક્ષેત્રે સંસ્થાકીય રોકાણ વાર્ષિક ધોરણે 39 ટકા ઘટીને $695 મિલિયન થયું છે, કારણ કે રિયલ એસ્ટેટ કંપનીઓ આંતરિક ભંડોળ (internal accruals) દ્વારા પ્રોજેક્ટ્સને નાણાં પૂરા પાડવાનું પસંદ કરી રહી છે.

રિયલ એસ્ટેટ સલાહકાર સંસ્થા 'કોલિયર્સ ઈન્ડિયા'એ ગુરુવારે ભારતના રિયલ એસ્ટેટ ક્ષેત્રના વિવિધ વિભાગોમાં સંસ્થાકીય રોકાણ અંગેના આંકડા જાહેર કર્યા. આંકડા મુજબ, આવાસ ક્ષેત્રની સંપત્તિઓમાં સંસ્થાકીય રોકાણ ચાલુ વર્ષના પ્રથમ નવ મહિનામાં 39 ટકા ઘટીને $694.5 મિલિયન થયું છે, જે અગાઉના વર્ષના સમાન ગાળામાં $1,139.7 મિલિયન હતું.

જોકે, સમીક્ષા હેઠળના સમયગાળા દરમિયાન ઓફિસ પ્રોપર્ટીઝ (ઓફિસ એસેટ્સ)માં રોકાણ 46 ટકા વધીને $2,169.3 મિલિયન થયું છે, જે અગાઉ $1,482.7 મિલિયન હતું. ઔદ્યોગિક અને લોજિસ્ટિક્સ પાર્ક્સમાં રોકાણ 15 ટકા વધીને $371.9 મિલિયન થયું છે, જે અગાઉ $324.7 મિલિયન હતું.

રિટેલ રિયલ એસ્ટેટ (શોપિંગ મોલ્સ)માં રોકાણ 78 ટકા ઘટીને $85.2 મિલિયન થયું છે, જે અગાઉ $380 મિલિયન હતું. મિશ્ર-ઉપયોગ (mixed-use) ધરાવતા પ્રોજેક્ટ્સમાં સંસ્થાકીય રોકાણ જાન્યુઆરી-સપ્ટેમ્બર દરમિયાન 42 ટકા વધીને $1,007 મિલિયન થયું છે, જે અગાઉના વર્ષના સમાન ગાળામાં $707.8 મિલિયન હતું.

કોલિયર્સ ઈન્ડિયાના ચીફ એક્ઝિક્યુટિવ ઓફિસર અને મેનેજિંગ ડિરેક્ટર બાદલ યાજ્ઞિકે જણાવ્યું હતું કે, "જ્યારે રહેણાંક ક્ષેત્રનું રોકાણ મુખ્યત્વે વિકાસલક્ષી પ્રોજેક્ટ્સ તરફ હતું, ત્યારે ઓફિસ ક્ષેત્રનું રોકાણ મુખ્યત્વે કાર્યરત સંપત્તિઓ (operational assets) પર કેન્દ્રિત હતું."

તેમણે ઉમેર્યું, "ભવિષ્યની વાત કરીએ તો, જોખમ-વળતરના સ્પેક્ટ્રમમાં બદલાતી પસંદગીઓ અને સ્થાનિક મૂડીની વધતી ઊંડાઈ ભારતમાં રિયલ એસ્ટેટ રોકાણને વેગ આપશે તેવી અપેક્ષા છે, તેની સાથે સાથે આગામી ત્રિમાસિક ગાળામાં વિદેશી રોકાણના પ્રમાણમાં પણ વધારો જોવા મળશે." "સંસ્થાકીય ભંડોળના પ્રવાહમાં વૈકલ્પિક રોકાણ ભંડોળ (AIFs), ફેમિલી ઓફિસો, વિદેશી કોર્પોરેટ જૂથો, વિદેશી બેંકો, પેન્શન ભંડોળ, ખાનગી ઇક્વિટી, રિયલ એસ્ટેટ ભંડોળ અને પ્લેટફોર્મ, વિદેશી ભંડોળ ધરાવતી NBFCs, લિસ્ટેડ REITs અને સોવરિન વેલ્થ ફંડ્સ દ્વારા રોકાણનો સમાવેશ થાય છે.

ઓફિસ બજાર વિશે વિગતવાર વાત કરતાં, કોલિયર્સે નોંધ્યું કે સ્થાનિક રોકાણકારોએ મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી છે, આ કેલેન્ડર વર્ષના પ્રથમ નવ મહિના દરમિયાન સેગમેન્ટમાં સંસ્થાકીય પ્રવાહમાં 90 ટકાથી વધુ યોગદાન આપ્યું છે. "અલ્ટ્રા લક્ઝુરિયસ ગ્રેડ A ઓફિસ સંપત્તિઓમાં સતત લીઝિંગ ગતિ અને લાંબા ગાળાની માંગની સંભાવનાઓ રોકાણકારોમાં સેગમેન્ટના આકર્ષણને મજબૂત બનાવે છે," તે ઉમેરે છે. નોન-રિયલ એસ્ટેટમાં, હોસ્પિટાલિટી ક્ષેત્રમાં રોકાણ $88.2 મિલિયનથી વધીને $632.2 મિલિયન થયું છે, એમ ડેટા દર્શાવે છે.

Watch onYouTube