ગુજરાતના પંચમહાલ સહિત 398 જિલ્લાઓમાં હોલમાર્કિંગ ફરજિયાત, 6 નવા જિલ્લાનો સમાવેશ કરાયો

Gold Hallmarking: જો તમે પણ સોનાના દાગીના ખરીદવાનું આયોજન કરી રહ્યા છો, તો આ સમાચાર તમારા માટે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. ગ્રાહકોની સુરક્ષા અને સોનાની શુદ્ધતા અંગેની ચિંતાઓને ધ્યાનમાં રાખીને, કેન્દ્ર સરકારે સોનાના દાગીના પર ફરજિયાત હોલમાર્કિંગનો વ્યાપ વધુ વધાર્યો છે. સરકારે આ હોલમાર્કિંગ કાર્યક્રમમાં નવા 6 જિલ્લાઓનો ઉમેરો કર્યો છે. આ નવા ઉમેરા સાથે જ, હવે દેશના 26 રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોના કુલ 398 જિલ્લાઓમાં સોનાના દાગીના પર હોલમાર્કિંગ ફરજિયાત બની ગયું છે. સરકારના આ કડક નિર્ણયનો મુખ્ય હેતુ ગ્રાહકોને છેતરપિંડીથી બચાવવાનો, તેમને સોનાની શુદ્ધતા અંગે વધુ સુરક્ષા પૂરી પાડવાનો અને બજારમાં વેચાતા દાગીનાની ઉચ્ચ ગુણવત્તા સુનિશ્ચિત કરવાનો છે.

કયા 6 નવા જિલ્લાઓમાં હોલમાર્કિંગ ફરજિયાત બન્યું?

ગ્રાહક બાબતોના વિભાગ દ્વારા હોલમાર્કિંગને લગતો ચોથો સુધારો આદેશ સત્તાવાર રીતે જારી કરવામાં આવ્યો છે. આ નવી સૂચના S.O. 5997(E) તરીકે ઓળખાય છે, જે તાજેતરમાં 7 નવેમ્બરના રોજ સત્તાવાર ગેઝેટમાં પ્રકાશિત કરવામાં આવી હતી. આ સુધારાના કારણે વર્ષ 2020 માં જારી કરાયેલા હોલમાર્કિંગ ઓર્ડર હેઠળના જિલ્લાઓની અગાઉની યાદીમાં મોટો ફેરફાર નોંધાયો છે.

હોલમાર્કિંગની આ સિસ્ટમમાં જે છ નવા જિલ્લાઓનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે તેમાં બિહારના પશ્ચિમ ચંપારણ, દિલ્હીના દક્ષિણ પશ્ચિમ દિલ્હી, ગુજરાતના પંચમહાલ, ઉત્તર પ્રદેશના બુલંદશહેર અને સંત કબીર નગર તથા ઉત્તરાખંડના રુદ્રપ્રયાગ જિલ્લાનો સમાવેશ થાય છે. નોંધનીય છે કે, અગાઉ ઓગસ્ટ 2026 માં જારી કરાયેલા સુધારા બાદ, દેશભરના 392 જિલ્લાઓમાં ફરજિયાત હોલમાર્કિંગનો કાયદો લાગુ હતો. હવે આ છ નવા જિલ્લાઓના ઉમેરા સાથે, આ આંકડો વધીને 398 પર પહોંચી ગયો છે.

ગ્રાહકો માટે આનાથી શું બદલાશે?

સરકારના આ નવા આદેશ દ્વારા આવરી લેવામાં આવેલા આ તમામ 398 જિલ્લાઓમાં હવેથી સોનાના દાગીનાઓએ બ્યુરો ઓફ ઇન્ડિયન સ્ટાન્ડર્ડ્સ (BIS) ના હોલમાર્કિંગ નિયમોનું ચુસ્તપણે પાલન કરવું અનિવાર્ય રહેશે. આનો સીધો અર્થ એ છે કે, આ જિલ્લાઓમાં કાર્યરત તમામ ઝવેરીઓએ અને સોનીઓએ પણ સંબંધિત નોંધણી મેળવવી પડશે અને દાગીના વેચતા પહેલા હોલમાર્કિંગના તમામ નિયમોનું પાલન કરવું પડશે.

જોકે, અહી એ સ્પષ્ટ કરવું જરૂરી છે કે, આ સરકારી નિર્ણયથી સોનાની શુદ્ધતાના મૂળ ધોરણોમાં કોઈ જ ફેરફાર થતો નથી. આ નિર્ણય ફક્ત એવા જિલ્લાઓની સંખ્યામાં વધારો કરે છે જ્યાં હોલમાર્કિંગ સિસ્ટમ હવે ફરજિયાત બની છે. ઉલ્લેખનીય છે કે, જૂન 2021 માં સરકારે તબક્કાવાર રીતે ફરજિયાત હોલમાર્કિંગની પદ્ધતિ રજૂ કરી હતી. શરૂઆતના તબક્કામાં, તે દેશભરના માત્ર 256 જિલ્લાઓમાં જ લાગુ કરવામાં આવ્યું હતું, પરંતુ ત્યારબાદ, સમયાંતરે તેમાં નવા જિલ્લાઓ સતત ઉમેરવામાં આવ્યા છે.

દાગીના ખરીદતી વખતે આ 3 બાબતો અચૂક તપાસો

સરકાર દ્વારા હોલમાર્કિંગ લાગુ કરવાનો સૌથી મુખ્ય અને મહત્વનો હેતુ ગ્રાહકોને ઓછી શુદ્ધતાવાળા કે હલકી ગુણવત્તાવાળા સોનાના વેચાણથી બચાવવાનો છે. ગ્રાહક તરીકે તમારે એ જાણવું ખૂબ જરૂરી છે કે BIS હોલમાર્કવાળા સોનાના દાગીના પર મુખ્યત્વે ત્રણ મહત્વની બાબતો અંકિત કરેલી હોય છે: પહેલું BIS નો સત્તાવાર લોગો, બીજું સોનાની શુદ્ધતા (જે કેરેટ અને સુંદરતા દર્શાવે છે) અને ત્રીજું 6-અંકનો ખાસ આલ્ફાન્યૂમેરિક હોલમાર્ક યુનિક આઇડેન્ટિફિકેશન (HUID) નંબર.

ઉદાહરણ તરીકે સમજીએ તો, જો તમે પસંદ કરેલા સોનાના દાગીના પર '22K916' એવું નિશાન અંકિત થયેલું હોય, તો તેનો સ્પષ્ટ અર્થ એ છે કે તેમાં 91.6% સોનું રહેલું છે. એટલે કે, કુલ 1,000 ભાગોમાંથી 916 ભાગો સંપૂર્ણ શુદ્ધ સોનું છે. તેથી જ, હવેથી જ્યારે પણ તમે ઘરેણાં ખરીદવા જાઓ ત્યારે, ફક્ત દુકાનદારની મીઠી વાતો કે તેના શબ્દ પર વિશ્વાસ ન કરતા; તેના બદલે, દાગીના પર આ ત્રણ ચિહ્નો અચૂકપણે તપાસવાનો આગ્રહ રાખો.

BIS કેર એપ: સોનાની શુદ્ધતા જાતે જ ચકાસો

કોઈપણ હોલમાર્કવાળા દાગીના પર અંકિત થયેલો HUID નંબર તેની અસલી ઓળખ માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે. ગ્રાહકો કોઈપણ ચોક્કસ દાગીનાની વિશ્વસનીયતા ચકાસવા માટે આ 6-અંકના નંબરનો સીધો ઉપયોગ કરી શકે છે. આ માટે સરકાર દ્વારા 'BIS કેર એપ' બહાર પાડવામાં આવી છે, જે "વેરિફાઇ HUID" (HUID ચકાસો) નામની એક ખૂબ જ ઉપયોગી સુવિધા પ્રદાન કરે છે. ગ્રાહકો આ એપના વિકલ્પનો ઉપયોગ કરીને પોતાના મોબાઈલ પર જ ઘરેણાં પર રહેલો HUID નંબર દાખલ કરીને તેની સંપૂર્ણ વિગતો ચકાસી શકે છે અને છેતરપિંડીથી બચી શકે છે.

શું આ નિર્ણયથી સોનાના ભાવમાં કોઈ ફરક પડશે?

ઘણા ગ્રાહકોના મનમાં એવો પ્રશ્ન હોય છે કે શું હોલમાર્કિંગ ફરજિયાત બનવાથી સોનાના ભાવ વધી જશે? પરંતુ, સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આ નિર્ણયથી સોનાના દાગીનાના બજાર ભાવ કે સોનાની શુદ્ધતા માટેના હાલના ધોરણોમાં કોઈ જ ફેરફાર થશે નહીં. આ નિર્ણય સોનાના ભાવમાં કોઈ સીધો ફેરફાર લાવતો નથી અને ન તો દાગીનાની ખરીદી પર કોઈ નવો કર લાદવામાં આવ્યો છે. આ પગલાનો એકમાત્ર હેતુ શક્ય તેટલા વધુ જિલ્લાઓમાં સામાન્ય ગ્રાહકોને હોલમાર્કિંગની સત્તાવાર સુવિધા અને છેતરપિંડી સામે સુરક્ષા પૂરી પાડવાનો છે. આનાથી ખાસ કરીને નાના શહેરો અને પ્રાદેશિક બજારોમાં પણ સોનાની શુદ્ધતાના પરીક્ષણ અને તેના પ્રમાણપત્રની સિસ્ટમ વધુ મજબૂત અને પારદર્શક બનશે.

આ પણ વાંચોઃ આજે ₹1 લાખનું સોનું ખરીદો છો, તો 2036માં તેની કિંમત કેટલી થશે? જાણો સંપૂર્ણ ગણતરી

આ પણ જુઓ

Watch onYouTube